انوشیروان مباشر امینی؛روزنامه نگار و پژوهشگر اجتماعی
اختصاصی پستچی نیوز– رشت، شهری که روزگاری بهعنوان یکی از زیباترین و پرجنبوجوشترین شهرهای شمال کشور شناخته میشد، حالا به قلبی بیمار تبدیل شده که رگهایش یکییکی در حال گرفتگی و انسداد هستند. ترافیک سنگین و بیپایان، خیابانهایی که دیگر ظرفیت پذیرش این حجم از خودروها را ندارند، و مدیریتی که بیشتر نظارهگر است تا تصمیمگیرنده، همه و همه باعث شدهاند که این شهر در آستانهی فلج کامل قرار بگیرد.
چرا این اتفاق افتاده است؟
۱. افزایش بیرویه خودروها بدون توسعه زیرساختهای شهری:
رشد تعداد خودروهای شخصی بدون در نظر گرفتن ظرفیت خیابانهای رشت باعث شده که این شهر دیگر کشش این حجم از تردد را نداشته باشد. هر روز هزاران خودرو به خیابانهای باریک و فرسودهی شهر هجوم میآورند، اما راهکاری برای مدیریت این حجم از ترافیک در نظر گرفته نشده است.
۲. نبود برنامهریزی مناسب برای مدیریت ترافیک:
سیستم ترافیکی رشت همچنان سنتی است و خبری از برنامهریزی مدرن و سیستمهای هوشمند کنترل ترافیک نیست. در شهرهایی با این حجم از تردد، معمولاً از چراغهای هوشمند، مسیرهای جایگزین و مدیریت زمانبندیشدهی خودروها استفاده میشود، اما در رشت همچنان به روشهای سنتی و سعی و خطا اکتفا شده است.
۳. بیتفاوتی پلیس راهور و مدیریت شهری:
حضور کمرنگ و بعضاً منفعلانهی پلیس راهور در نقاط حساس باعث شده که بینظمی ترافیکی به اوج خود برسد. خودروها در تقاطعها و ورودیهای خیابانهای اصلی بدون هیچ نظارتی پارک دوبل میکنند و رانندگان بیصبرانه سعی دارند از هر مسیری که پیدا کنند عبور کنند، که این وضعیت را بدتر میکند. مدیریت شهری هم فقط نظارهگر است و هنوز اقدام عملی جدی برای کنترل بحران انجام نداده است.
۴. کمبود شدید جای پارک مناسب:
یکی از اصلیترین معضلات رشت، نبود پارکینگ عمومی و فضاهای مناسب برای پارک خودروهاست. بسیاری از رانندگان به دلیل کمبود فضای پارک، مجبور به پارک دوبل یا حتی سوبل در خیابانها میشوند که این امر خود یکی از دلایل اصلی قفل شدن ترافیک است. ایجاد پارکینگهای طبقاتی و بهینهسازی فضاهای موجود میتواند بخشی از این مشکل را حل کند، اما تاکنون اقدامی جدی در این زمینه صورت نگرفته است.
۵.کمبود وسایل حملونقل عمومی کارآمد:
وقتی مردم مجبور به استفاده از خودروی شخصی باشند، نتیجهی آن چیزی جز افزایش ترافیک نخواهد بود. در رشت خبری از مترو یا سیستم اتوبوسرانی کارآمد نیست و مینیبوسها و تاکسیها بهتنهایی توان مدیریت این حجم از مسافران را ندارند. به همین دلیل، بیشتر مردم ناچار به استفاده از خودروی شخصی میشوند که این وضعیت را بحرانیتر میکند.
تبعات یک شهر قفلشده
– اتلاف وقت شهروندان؛
مسیری که باید در ده دقیقه طی شود، حالا ۵۰ دقیقه یا بیشتر زمان میبرد.
– آلودگی هوا و افزایش مصرف سوخت؛
خودروهایی که در ترافیک گیر کردهاند، فقط دود تولید میکنند و هزینهها را بالا میبرند.
– خستگی و فرسودگی مردم؛ رانندگی در این شرایط اعصابخردکن است و روی بهرهوری کاری و آرامش روانی شهروندان تأثیر منفی دارد.
– اختلال در کسبوکارها؛ مغازهداران و بازاریان هم از این وضعیت ناراضیاند، چون مشتریان کلافه و خسته، دیگر انگیزهای برای خرید ندارند.
چه باید کرد؟
(راهکارهای کوتاهمدت و فوری)
– یکطرفه کردن برخی خیابانها در ساعات اوج ترافیک
– ایجاد محدودیتهای موقتی برای ورود خودروهای شخصی به برخی نقاط پرتردد
– تقویت حضور پلیس راهور در نقاط حساس و جلوگیری از بینظمی ترافیکی
– ایجاد مسیرهای اضطراری و استفاده از تابلوهای راهنمای موقت برای هدایت خودروها به مسیرهای کمترافیک
– افزایش پارکینگهای موقت و اضطراری برای کاهش پارکهای دوبل و سوبل
اگر اقدام نشود…
اگر مسئولان به این بحران بیتوجهی کنند، در ۲-۳ روز آینده خیابانهای رشت به پارکینگی عظیم تبدیل خواهد شد که حرکت در آن تقریباً غیرممکن خواهد بود. پلیس راهور باید از انفعال خارج شود و مدیریت شهری هم بهجای تماشا، برنامهای عملیاتی ارائه دهد. اگر امروز فکری به حال این قلب بیمارنشود،فردا ممکن است دیگر برای نجات آن دیر باشد.















